Primeiro os procesos. Despois, a tecnoloxía. Nin Dora Casal, directora executiva de Roberto Verino, nin Artur Yuste, director xeneral de Grupo Cuevas, dubidaron cando se lles preguntou por onde debe empezar unha empresa que quere producir máis co mesmo. “A tecnoloxía sen un proceso san pode ser un tiro no pé”, resumiu Casal. Foi este mércores no cuarto encontro de Xeografía Empresarial, a ruta do Círculo de Empresarios de Galicia polo territorio dentro do programa Capacita Directivos. A Asociación de Empresarios do Polígono de San Cibrao fixo de anfitrioa.
María Borrás, presidenta do Círculo, buscou a pregunta da mañá na historia do propio polígono. Hai máis de setenta anos, un ourensán de Nogueira de Ramuín empezou a converter motores de gasolina en diésel para os camiones das súas obras. Era Eduardo Barreiros, e a súa empresa acabou instalada en San Cibrao. “Hoxe a aquilo #chamar eficiencia e é máis ou menos a mesma pregunta que nos trae esta mañá a San Cibrao, a de como producir mellor cando producir costa cada vez máis”, expuxo. Con tanto tráfico de mercancías, calquera mellora na loxística ou na factura da enerxía “multiplícase por centos de empresas, e calquera atraso tamén”. De aí, dixo, a vella reclamación dunha estación ferroviaria de mercancías.
Borrás agradeceu a súa presenza a José Antonio Rodríguez Araújo, que deixa en poucas semanas a presidencia da asociación tras case oito anos. O anfitrión lembrou que a competitividade tamén se xoga fóra da fábrica, nos accesos, a subministración eléctrica, a seguridade ou a formación. “Protexer as marxes é tamén preservar a capacidade de seguir investindo e de soster o emprego.”
Norberto Penedo, directora da área de Competitividade do Igape, pediu ás empresas galegas que deixen ao carón a modestia. Segundo a súa análise, a industria gañou produtividade na última década e a súa resposta tras a pandemia foi “impresionante”. “Algo facemos”, resumiu. Avanzou que o Igape sacará unha nova batería de incentivos, coa intelixencia artificial e a transformación dixital entre as prioridades.
A conversación, moderada por Mónica Martínez, empezou polos custos. Roberto Verino non pode abaratar sen perder calidade, así que busca a marxe na colección e nun cliente ben segmentado. “Agora mesmo a roupa ou é un capricho total ou é un concepto de investimento, e nós xogamos máis ao concepto de investimento”, explicou Casal, cun traxe dun crepe que a casa traballa desde hai vinte anos.
En Grupo Cuevas, con 1.323 empregados e 153 puntos de venda en catro comunidades, seis de cada dez euros de gasto son privado. Yuste separa o “gasto-gasto”, que se pode recortar, do “gasto-investimento”, o que produce. O seu exemplo foi a enerxía. Placas solares nas naves da periferia e portas nos mobles de frío. “Hoxe desta forma aforramos máis da metade da enerxía que consome unha tenda.”
¿Onde se segue escapando a eficiencia? Casal apuntou ao oficio. “Cada vez hai menos xente que saiba coser. É así de sinxelo.” Yuste falou do exceso de superficie comercial e do absentismo, unha fronte no que pediu seguir traballando, en liña co plan que prepara a Xunta, “non para explotar a un traballador senón para xestionar correctamente as baixas”.
Os dous acabaron falando de persoas. “Calquera empresa sen talento hoxe non é nada”, defendeu Yuste. Casal, cun persoal de máis de 400 persoas e un 86% de mulleres, aposta polo salario emocional e a conciliación. “Eu teño 310 horarios”, contou.
Para realizar un investimento, a conta ten que saír. Roberto Verino está en México porque a súa clientela alí entende a marca, e chegou a Australia cun socio local. Casal contou que algunhas cousas só se aprenden sobre o terreo, como que hai un verde que en México non se vende. Yuste, que traballa con plans estratéxicos dun ano, resume a distribución en “ou creces ou morres”. A súa decisión máis difícil foi a nova central, máis de 10 millóns de euros. Tamén a que menos lamenta.
Casal reivindicou producir máis do 65% a tres horas de casa e ter Madrid a dúas horas e media en tren desde Ourense. “Teriamos que explotalo bastante máis do que o facemos.”
Capacita Directivos 2026 é posible grazas ao convenio do Igape co Círculo de Empresarios de Galicia, APD, Nordés Club Empresarial e o Club Financeiro de Santiago.
Fotos cedidas.